İnfertilitenin (kısırlık) sebeplerinden biri de düşük yumurtalık rezervidir. Bu nedenle infertil bir çiftte mutlaka kadının yumurtalık rezervi (over rezervi) araştırılır. AMH testi bir kadında yumurtalık rezervini en doğru gösteren testlerden biridir.

“AMH nedir? AMH referans aralığı kaç olmalı? AMH düşüklüğünde ne yapmak gerekir?” gibi soruların cevabını bu yazıda bulabilirsiniz.

AMH (Antimüllerian Hormon) Nedir?

AMH, latince adıyla Anti Mullerian Hormon yumurtalıktaki preantral ve antral foliküllerin granülosa hücreleri tarafından üretilen bir hormondur. AMH, 8mm den küçük antral foliküllerden üretilir, oradan folikül sıvısına ve kana geçer.

AMH Ne İşe Yarar?

Antimullerian hormon diğer ismiyle müllerian inhibiting faktör (MIF) esas embriyolojik dönemde bebeğin cinsiyetini belirlemeye yarar. Kadın üreme organları embriyolojik dönemde müllerian kanalından gelişir. Anti müllerian hormon adından anlaşılacağı gibi müllerian kanalların gelişimini engeller ve bebeğin üreme organlarının erkek yönünde gelişmesini sağlar.

Erkeklerde antimüllerian hormon sertoli hücrelerinden, kızlarda ise yumurtalıktaki 8 mm den küçük antral foliküllerden salgılanır. AMH fetüsün cinsiyetini belirleme dışında klinik pratikte esas kadının yumurtalık rezervini ölçmeye yarar. Yapılan çalışmalarda AMH değerinin kadının yumurtalık rezervini en doğru gösteren testlerden biri olduğu saptanmıştır

Kadında AMH Değeri Kaç Olmalı?

Bir kadının doğar doğmaz AMH değeri artmaya başlar. Ergenliğe girdiğinde daha da artar ve 25 yaşında AMH değeri maksimum seviyeye ulaşır. 25 yaşından sonra yaşla beraber AMH değeri düşmeye başlar ve menopozda AMH değeri kanda saptanamayacak değerlere ( <0.01) düşer.

Kadında AMH değerinin 1 ng/ml’in üzerinde olması normal yumurtalık rezervinin olduğunu gösterir. Amh değerinin 3 ng/ml’in üzerinde olması ise fazla yumurtalık rezervi olduğunu gösterir. Fazla yumurtalık rezervi en sık polikistik over sendromlu (PKOS) hastalarda görülür.

Yaşa göre ortalama AMH referans değerleri Tablo 1’de görülmektedir

YaşAMH (ng/ml)
20-291.8-7.5
30-340.9-6.7
35-390.7-5.2
40-440.1-2.9
45-500.04-2.0

 

Normal ve düşük AMH değerleri Tablo 2’de görülmektedir.

  Yumurtalık rezervi     AMH Değeri
     Yüksek(PKOS)     > 3.0 ng/ml
     Normal     >1.0 ng/ml
     Düşük normal AMH değeri     0.7 – 0.9 ng/ml
     Düşük AMH değeri     0.3 – 0.6 ng/ml
     Çok düşük AMH değeri     < 0.3 ng/ml

 

AMH Düşüklüğü Ne Demek?

AMH düşüklüğü kadının yumurtalık rezervinin az olduğu anlamına gelir. Yapılan çalışmalarda AMH değerinin 1.1 ng/ml den az olması kötü over rezervinin olduğunu gösterir. AMH düşüklüğü bir kadının hamile kalıp kalamayacağını göstermez. Sadece yumurtalık rezervinin az olduğunu gösterir.

AMH değeri kısırlık tedavisinde kullanılan ilaçların daha yüksek doz kullanılması gerektiğini de gösterir. AMH değeri normal olan bir hastaya verilen yumurta geliştirici ilaç dozu AMH değeri düşük olan hastada işe yaramayabilir. Ya da AMH ı yüksek olan hastada fazla yumurta gelişimine neden olabilir.

Bu nedenle tüp bebek tedavisinde kullanılan ilaçların dozunu ayarlamak için de kadının AMH değeri bize yol gösterir.

AMH Değeri Düşük Olan Kadınlarda Tüp Bebek mi Aşılama mı Tercih Edilir?

AMH değerinin düşük olması kadının çocuk sahibi olmak için çok vakti kalmadığını, dolayısıyla fazla oyalanmadan kısırlık tedavisine başlanması gerektiği anlamına gelir.

AMH düşüklüğü olan hastalarda tüp bebek tedavisi daha çok tercih edilir. Çünkü tüp bebek tedavisinin başarı oranı aşılama tedavisine göre daha yüksektir. Vakit kaybetmemek adına yumurtalık rezervi azalmış olan kadınlarda tüp bebek tedavi daha mantıklı bir yol olacaktır.

AMH Değerine Göre Menopoz Yaşı Hesaplama

Menopoz bir kadının yumurtalık rezervinin tamamen bittiğini gösterir. AMH da yumurtalık rezervini gösterdiği için AMH değerine göre bir kadının ne zaman menopoza gireceği %70 doğrulukla tahmin edilebilir.

Yapılan çalışmalarda menopozdan 5 yıl önce AMH değeri kanda saptanamayacak kadar düşük düzeylere ulaşır. Bu şekilde, AMH değerine bakarak bir kadının ne zaman menopoza gireceği tahmin edilebilir.

AMH Testi Nasıl Yapılır?

AMH testi kanda yapılır. Hastadan alınan kan laboratuvara gönderilir ve serum AMH düzeyi ölçülür. AMH testi için aç olmaya gerek yoktur. Günün herhangi bir saatinde hastadan kan alınarak AMH testi yapılabilir.

AMH Testi Adetin Kaçıncı Günü Yapılır?

Yumurtalık rezerv testlerinden biri olan kanda FSH, LH VE E2 testi adetin 2 veya 3. Gününde yapılır. Ancak AMH testinin adetli yapılmasına gerek yoktur. Adetin herhangi bir zamanında AMH testi yapılabilir.

AMH Testi Kaç Günde Sonuçlanır?

AMH testi ortalama 1-2 günde sonuçlanır. Bu süre laboratuvardan laboratuvara değişmekle beraber AMH test sonucu kısa sürede çıkar.

Hamilelik İçin AMH Kaç Olmalı?

AMH bir kadının hamile kalıp kalamayacağını göstermez. Yani hamilelik için AMH değeri şu olmalıdır diyemeyiz. Ancak yumurtalık rezervinin iyi olması bir kadının kolay hamile kalabileceğini gösterir. Dolayısıyla AMH değeri >1 ng/ml olan kadınlar daha kolay gebe kalabilir diyebiliriz.

AMH Artar mı?

AMH doğumdan itibaren artmaya başlar ve 25 yaşına kadar artmaya devam eder. Ama 25 yaşından sonra yaşla beraber AMH düşer ve menopozda 0 değerlerine ulaşır. Beslenmeyle veya ilaçla AMH ı artıracak bir yöntem yoktur.

Bazı çalışmalarda doğum kontrol hapı ve sigara kullanımının AMH ı düşürdüğü gösterilmiştir. Doğum kontrol hapı ve sigara bırakıldıktan sonra AMH da artma sağlanabilir.

Ayrıca kışın vitamin D in vücutta eksik olmasına bağlı olarak da AMH ın düştüğüne dair çalışmalar vardır. Güneşe maruziyeti artırarak veya dışardan vitamin D takviyesi alarak AMH değeri yükseltilebilir.

AMH değerini etkileyen diğer bir faktör de kilodur. Kilo arttıkça AMH düşer. Bu nedenle kilo verilmesi AMH değerini artırabilir.

Antimullerian Hormon Kaç Yılda Düşer?

AMH kadınlarda yaşla beraber her yıl yavaş yavaş düşer. AMH 0.01 değerlerine ulaştıktan sonraki 5 yıl içinde menopoza girilir

AMH Düşüklüğü ile Hamile Kalanlar Var mı?

AMH düşüklüğü daha önce de belirttiğim gibi bir kadının hamile kalamayacağını göstermez. AMH düşüklüğü ile hamile kalan çok hasta vardır. Hamile kalanların bazıları tüp bebek tedavisi ile bazıları ise kendi kendine gebe kalırlar.

Sonuç olarak AMH değeri hamile kalmak isteyen kadınlarda yol haritası için belirleyicidir. Özellikle ileri yaş veya ailesinde erken menopoz öyküsü olan kadınlar gebe kalmak istiyorlarsa, vakit kaybetmeden kadın doğum uzmanına başvurmalı ve AMH testi yaptırmalıdır.

Referanslar

1- Faddy MJGosden RGGougeon ARichardson SJNelson JFAccelerated disappearance of ovarian follicles in mid‐life: implications for forecasting menopauseHum Reprod. 199271342– 6.

2-Scheffer GJBroekmans FJDorland MHabbema JDLooman CWte Velde ERAntral follicle counts by transvaginal ultrasonography are related to age in women with proven natural fertilityFertil Steril. 199972845– 51. Crossref CAS PubMed Web of Science®Google Scholar

3- Lie Fong SBaart EBMartini ESchipper IVisser JAThemmen APet alAnti‐Müllerian hormone: a marker for oocyte quantity, oocyte quality and embryo quality? Reprod Biomed Online. 200816664– 70.

5- van Asselt KM, Kok HS, van Der Schouw YT, et al. Current smoking at menopause rather than duration determines the onset of natural menopause. Epidemiology. 2004;15:634–639. [PubMed[]

 

4 YORUMLAR

  1. Merhaba hocam bende tüp bebekle hamile kaldım doktorum ikinci muayenede üstten kalp atışı duyulmuyor dedi iki hafta daha bekledik iğne ilaç kullandım sürekli kahverengi lekelenme geldi uzandım dinlendim muayeneye gittiğimde kalbi durmuş ilaçla içeriyi temizleyelim dediler şimdi kanamam var .Bundan sonra Normal yolla hamile kalabilir miyim bilmiyorum ve açıkçası yine olursa diye korkuyorum

  2. Merhaba Hocam, eşimin ileri hareketlilik %3 ve benim AMH değerim 0,27 bu durumda tüp bebek olur mu ?

    Değerli görüşlerinizi paylaşırsanız minnettar kalır, saygılar sunarım.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.